راکوتان یکی از دارویهایی است که در جوش و آکنه شدید استفاده می شود.  جوش و آکنه نوعی بیماری التهابی مزمن غدد سباسه پوست است و با سبوره و ضایعاتی شبیه پوسته، تشکیل جوش های چرکی سرسیاه یا سر سفید ، و برجستگی های قرمزرنگ و یا ضایعاتی شبیه آبسه چرکی زیر پوستی و گاهی جوش زیر پوستی چرکی مشخص می شود. این حالـت معمـولاً درزمان بلوغ شروع  میشود و در اواسط دهه سوم عمـر  از بین می رود که البته امکان پایدارماندن آن تا سال ها  بعد از بلوغ وجـود دارد و  در بعضی مـوارد بـا تـشکیل اسکار نیز همراه میشـود ، لـذا توجـه بـه ایـن مـسئله اهمیت درمان آن را روشن می کند

برطرف کردن جوش صورت و درمان آکنه
آکنه یکی از مشکلات شایع دوران نوجوانی و بلـوغ می باشد. مصرف راکوتان در درمان آکنه به سال ۱۹۸۲۲ برمی گردد. مطالعات متعددی مؤید تأثیر مطلوب راکوتان خوراکی بوده است اما  هزینه های درمان و بعضی از عوارض جانبی کـاربرد آن را محـدود کـرده است.

درمان های رایج آکنه و جوش شامل انواع داروهای موضـعی و سیستمیک شامل کراتولیتیک ها و آنتی بیوتیـک هـای  موضعی یا سیستمیک می باشد. گرچه این داروها باید به مدت طولانی مصرف شوند اما امکان پاسخ ندادن به درمان نیز هم چنان وجود دارد.

یکـی از داروهـایی کـه منجـر بـه تحـولی عظـیم در درمـان آکنـه و جوش شـده و در سال های اخیر در کشور ما هـم اسـتفاده رایـج پیـدا کرده، ایزوتره تینوئین خوراکی (آکوتان- رواکوتان) یا راکوتان است. راکوتان  از  تمام انواع آنتی بیوتیک هـای خـوراکی در درمـان انـواع شدید آکنه و جوش، مؤثرتر است .

راکوتان (آکوتان) دارویی شدیداً تراتـوژن با عوارض غیر قابل برگشت برای جنین مـی باشـد بـه طـوری  کـه  ۵۰% حاملگی ها، خودبه خود سقط مـی شـوند و ۵۰% بقیـه  آنها با دفورمیتی ها و ناهنجاری های استخوانی ، قلبی و عروقی  متولـد می شوند. از طرفی اکثر اثرات جانبی راکوتان (آکوتان)  قابـل پیش بینی هستند بنابر این نباید به عنوان خط اول درمانی انتخاب گردد

 شایعترین عارضه راکوتان است
 شـایع تـرین عـوارض راکوتان عوارض جلدی مخاطی می باشند که معمولاً با مرطوب کننده های معمو لی کنترل میشوند ولی گـاهی درماتیــت رتینوئیــد، کیلیــت رتینوئیــدی شــدید یــاکونژنکتیویت رخ مـی دهـد

اثـرات سیـستمیک قابـل توجه حاصل از مصرف راکوتان نیز مشاهده می شود و اکثـراًشامل سردرد که ناشی از افزایش خوش خیم فشار داخل  جمجمه ای و درد مفاصل و درد عضلات اسـت
 اگرچـه اندازه گیری سطح آنزیمهای کبدی و سطح چربی هـای سرم توسط اکثر پزشکان در زمـان شـروع تجـویز داروانجام می شود ولی ممکن است حتی در شرایط کاملا طبیعی نیز عوارض کبدی بروز نماید لذا با توجه به هزینه بـالا و در نظرداشـتن اثـرات جانبی راکوتان باعث شده است تا بعـضی از پزشـکان آن را تجویز نکنند
 اما از طرفی برخی برای دستیابی به اثرات درمانی قابل توجه و بعضا به صورت خودسرانه اقدام به مصرف بـیش از حـد راکوتان می نمایند و کاملا از عوارض بالقوه آن بی اطلاع هستند
بر اساس مطالعات انجام شده در ایران شایع ترین عوارض راکوتان عبارتند از: التهاب لـب (۸۷۷%) و بعـد از آن خشکی پوس ت (۷۱%) و انواع درماتیتهــا (۳۷%)، اپیستاکـــسی و خون دماغ (۲۱%)، درد مفاصل و درد عضلانی مزمن (۱۲%)، درماتیت صورت (۱۰%)، کونژنکتیویت و التهاب مخاط چشم،  کاهش وزن (۷%) و سـردرد (۶%) آکنه
 همچنین مطالعات نشان داده است هر چه دوز راکوتان بالاتر باشد احتمال بروز عوارض و شدت عوارض حاصله بیشتر است اما حتی با دوزهای بسیار پائین دارو نیز احتمال عوارض بسیار جدی وجود دارد لذا به هیچ عنوان نباید به عنوان خط اول درمانی انتخاب گردد
 یکـی از عـوارض مـشاهده شـده در بانوان،  تغییرات در وضعیت عادات ماهیانه بیماران است که ممکن است دیده شود
 همچنـین  در مطالعـات متعـددی تغییـرات خلقـی و عوارض روانپزشکی به شکل افسردگی یا پرخاشگری به دنبال مصرف راکوتان مشاهده شده است
 در مطالعات آزمایشگاهی نیز تغییراتی به شکل افزایش چربی های خون ( تری گلیسیرید و کلسترول بالا)، تغییراتی به راستای کبد چرب به شکل افزایش آنزیم های کبدی مشاهده می شود.
 با توجه به مجموعه عوارض احتمالی راکوتان اکیدا توصیه می شود از این دارو به عنوان خط آخر درمانی استفاده گردد و در صورتی که سایر درمان های کم عارضه تر اثر بخش نبود از این دارو استفاده شود. همچنین افرادی که تحت درمان با این دارو هستند باید مرتبا با نظر پزشک معالج، بررسی های لازم را برای پیشگیری از بروز عوارض احتمالی انجام دهند و در صورت لزوم هرچه سریعتر با نظر پزشک دارو را قطع نموده یا کاهش دهند.
راکوتان به شکل کپسول های ژلاتینی خوراکی ۱۰ و ۲۰۰ میلی گرمی موجود است. و همچنین مواد زیر نیز در آن بکار رفته است: روغن سویا,موم زرد,روغن نباتی هیدروژنه, ژلاتین, گلیسرول, آب, سوربیتول, مانیتول, نشاسته ذرت فراوری|فراورده‌شده, تیتانیوم دی اکسید و…
موارد مصرف
 معمولآ این دارو در جوش های نوع شدید(جوش های چرکی و بزرگ) و در مواردی تجویز می‌شود که داروهای معمول آکنه (مانند بنزوییل پروکساید) مؤثر واقع نشده اند.اما در موارد معمولی نیز قابل استفاده است.

موارد عدم مصرف
 هنگام بارداری و یا شیردهی: زیرا باعث سقط جنین و یا عقب ماندگی نوزاد می‌شود و عوارض نامطلوبی روی طفل برجا میگزارد.
حساسیت نسبت به ویتامین آ رواکوتان و داروهای مشابه آن
مصرف هم‌زمان با پادزیست (آنتی بیوتیک) ها بویژه تتراسیکلین
داشتن نارسایی کبدی ویا کلیوی
مبتلایان به چربی خون (گلیسرول و تری گلیسرید) بالا
وجود سطح بالای ویتامین آ در بدن
 مصرف در کودکان و کهنسالان

نحوه درمان و مقدار مصرف راکوتان

میزان مصرف دارو بستگی به نظر پزشک معالج شما دارد.
 کپسول ها باید بلافاصله بعد از غذا میل شود.در صورت فراموش کردن یک وعده،اگر وعده بعد نزدیکتر بود از وعدۀ بعدی آغاز کنید و هیچگاه دو کپسول را با فاصلۀ زمانی کوتاه نخورید.

طول دورۀ درمان
 طول درمان آکنه بوسیلۀ رواکوتان بین ۴ تا ۸۸ ماه متغیر است.

تأثیر دارو
 در هفته‌های آغازی درمان احتمالآ جوش های شما شدیدتر می‌شود. این به خاطر آن است که در ابتدا پوست در مقابل دارو واکنش نشان می‌دهد و با تولید چربی بیشتر سعی در تعدیل شرایط دارد که افزایش ترشح چربی منجر به تولید جوش های بیشتر می‌گردد. در این باره نگران نباشید. این امر نشان دهندۀ آن است که دارو مؤثر واقع شده است.
 پس از این (حدودآ از هفتۀ سوم به بعد) میزان آکنه بطور شگفت آوری کاهش می‌یابدو این بهبودی حتی پس از پایان یافتن دارو نیز ادامه پیدا می‌کند.

توصیه‌های طول درمان
اگر در طول درمان حامله شدید، فورآ دارو را قطع نموده و پزشک خود را در جریان قرار دهید..
 در طول درمان همواره با جلسه‌های منظم پزشک را از حال خود مطلع کنید.همچنین سطح کلسترول خون نیز باید بطور ماهیانه آزمایش شود.
بدون مشورت پزشک دارو را قطع نکنید و میزان مصرف را نیز تغییر ندهید.
دارو را در موارد مشابه مصرف نکنید و مصرف آنرا به دیگران توصیه نکنید.
بدون مشورت پزشک هم‌زمان از داروهای دیگر استفاده نکنید.
در طول دورۀ درمان و یک ماه پس از آن از اهدای خون اجتناب کنید.
 تا حد امکان از قرار گرفتن در معرض نور خورشید دوری کنید و از کرم های ضد آفتاب استفاده کنید.در طول درمان حساسیت پوست شما نسبت به آفتاب افزایش می‌یابد.
از کیسه کشیدن پوست اجتناب کنید؛ زیرا به علت حساس شدن پوست احتمال ایجاد گودال (scarr) روی پوست افزایش می‌یابد.

***

راکوتان داروی درمان اکنه

درمان بايد 6-4 ماه ادامه يابد. اگر نياز به دوره درمان طولاني شد، از دوز پايين آن در درمان آكنه شديد با ندولهاي عمقي (جوشهاي عميق) به خصوص نوع مقاوم به درمان و گرفتاري خارج صورت مثل سينه و پشت استفاده مي شود. در پايان ماه اول درمان، ممكنست ضايعات بدتر شوند ولي در پايان ماه دوم، شاهد روند بهتر درمان هستيم. جهت جلوگيري از شدت پيشرفت بيماري بهتر است قبل از تجويز ايزوترتينوئين، كومدونهاي بزرگ از بين بروند.

از عوارض جانبي ايزوترتينوئين، مي توان اثر بر سطح چربي خون، عوارض گوارشي، عضلاني - اسكلتي، اثرات رواني و عوارض چشمي و جلدي را نام برد.

افسردگي و تمايل به خودكشي از ديگر عوارض اين دارو است كه البته جاي بحث دارد و اگر چه در تعداد كمي از بيماران ممكن است ديده شود اما بايد در نظر گرفته شود.

يكي از عوارض آن كه بسيار مهم است خاصيت تراتوژن بودن يا ايجاد سميت براي جنين است. بنابراين خانمها بايد حتماً از 1 ماه قبل از مصرف ايزوترتينوئين و تا 6 هفته پس از قطع آن از روشهاي پيشگيري از بارداري استفاده كنند.

درمان بايد در دومين يا سومين روز عادت ماهيانه با 2 تست منفي حاملگي شروع شود و تست بارداري ماهيانه انجام شود.

در موقع مصرف اين دارو بايد از مصرف تتراسايكلين، ويتامين A و آسپيرين با دوز بالا جلوگيري كرد.پس از هر درمان موفقيت آميز آكنه بايد درمان را با يك رتينوئيد موضعي يا بنزوئيل پراكسيد ادامه داد.

از طرفي مواد آرايشي در درمان همه انواع آكنه نقش مهمي ايفا مي كنند اين مواد بايد غير كومدوژن باشند و داراي حداقل اثر تحريكي بوده و به اندازه كافي ضايعات را بپوشانند.

در بيماراني كه ايزوترتينوئين مصرف مي كنند، به علت اثرات خشك كننده دارو، نياز به يك مرطوب كننده پوست و لبها دارند.